Muzeum Narodowe Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny
GALERIA ARCHITEKTÓW FORMA   |  pod patronatem Muzeum Narodowego w Szczecinie  |  Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie

WIDMA TYBETU


Mira Jarmoowicz
Ryszard Tokarczyk



Wernisa wystawy
24. maja 2011, godz. 18.00

Czas ekspozycji
25|05|2011 - 10|06|2011


Kratorzy wystawy: Pawe Rubinowicz i Klara Czyska

Pobierz plakat w wyszej rozdzielczoci (200dpi) >>>

05|06|2011

Wystaw 'WIDMA TYBETU' autorstwa Miry Jarmoowicz i Ryszarda Tokarczyka bdzie mona zobaczy jeszcze do pitku, 10. czerwca. Gorco polecam i serdecznie zapraszam! Dokumentacj fotograficzn z wernisau, wybrane prace oraz inne materiay dotyczce wystawy zamiecilimy na niniejszej stronie.

'Widma Tybetu' to trzy cykle: 'Widma tybetaskie', 'Widma buddyjskie', 'Widma himalajskie'. W ramach projektu artystycznego Tokarczyka, wsptworzonego w najnowszej odsonie przez Mir Jarmoowicz, powstay wczeniej 'widma': andaluzyjskie, paryskie, atlantyckie, tureckie, nordyckie, laposkie, lofockie, londyskie, judejskie, jerozolimskie, galilejskie, sycylijskie, kalabryjskie, podolskie, woyskie, egipskie, synajskie, jordaskie, berberyjskie, marokaskie... Jednak na tle tych wczeniejszych dowiadcze, 'Widma Tybetu' jawi si, zdaniem Autorw, jako wyjtkowe. Cieszy fakt, e mogy by pokazane po raz pierwszy w Galerii Forma, za co Autorom serdecznie dzikuj.

Pawe Rubinowicz, kurator Galerii Forma

Zdjcia z wernisau

    

Zdjcia z wernisau
fot. Klara Czyska


Zdjcia z wernisau
fot. Katarzyna Wirkus
Zdjcia z wernisau
fot. Wojciech Rymer
Wybrane prace

'Echo' w Internecie


17|05|2011

We wtorek 24-go maja Galeria Architektw Forma bdzie miaa przyjemno zaprezentowa wystaw zatytuowan 'Widma Tybetu' autorstwa Miry Jarmoowicz i Ryszarda Tokarczyka. Wystawa jest najnowszym elementem szerszego projektu artystycznego, ktry realizowany jest przez Tokarczyka od 2001 roku. "Widma" powstaj w wdrwkach przez kontynenty, kraje i regiony. S kreacj obrazw niematerialnych, udokumentowanych fotograficznie i tworzonych sytuacyjnie w rnych miejscach wiata. Przestrzenne obiekty malarskie o cechach transparentnych s eksponowane i poddawane konfrontacji ze zdarzeniami, zjawiskami, motywami krajobrazowymi, podmiotami i przedmiotami. 'Widma tybetu' s jednak wyjtkowe. Ekstremalne wysokoci, gwatowne zmiany klimatu, jaowy i skalisty krajobraz to sfera pierwotna, poza wyobraeniem Europejczyka 21. wieku - czytamy w tekcie przewodnim Joanny Tokarczyk. Ekspozycja prac w Galerii Forma bdzie ich premierow odson.

Mira Jarmoowicz, jest dziekanem Wydziau Sztuk Wizualnych Akademii Sztuki w Szczecinie i absolwentk Wydziau Architektury Politechniki Szczeciskiej. Jest laureatk konkursw oraz autork szeregu projektw architektonicznych. Swoj aktywno twrcz realizuje rwnie na polu innych dyscyplin artystycznych: rysunek, malarstwo i fotografia. Jej indywidualne i zbiorowe wystawy byy eksponowane w Polsce, Niemczech i w Wielkiej Brytanii.

Ryszard Tokarczyk, jest artyst malarzem, profesorem zw., absolwentem Akademii Sztuk Piknych w Krakowie. Jest autorem teorii i praktyki symptomw natury i osobowoci. Zajmuje si analiz struktury miejsca. Swoje pogldy i dowiadczenia artystyczne wyrazi w ksice pt.: "Ekrany rzeczywistoci". Jest autorem kilkudziesiciu wystaw indywidualnych i uczestnikiem ponad stu wystaw zbiorowych. Jego prace znajduj si w muzeach i prywatnych kolekcjach na caym wiecie.

Pawe Rubinowicz, kurator Galerii Forma


Pobierz plakat wystawy 200dpi (1,9MB) >>>
Pobierz katalog wystawy 200dpi (3,3MB) >>>
Pobierz katalog wystawy PDF (2,5MB)) >>>

O wystawie...

Widma nieskoczonoci... Wyjcie poza obszar znanej nam rzeczywistoci zwykle nas zmienia. Nie moemy wiedzie, jacy bdziemy po skoku w burzliwe gbiny. Zderzenie z novum wymusza reakcj, ktrej skutkw nie jestemy w stanie przewidzie. To, co z pocztku wywouje lk i niepewno, dostarcza te takich emocji, e poniekd automatycznie poznajemy siebie z innej strony. W przypadku artysty - pozwala to odkry, jakim twrc moe si on sta w tych oto, jedynych i unikalnych okolicznociach. Dowiadczenie takie pozostaje zawsze ywe, by w rnych sytuacjach rezonowa goniejszym lub lejszym echem. Tym bardziej, jeli wie si ono z dotarciem do extremum fizycznoci i percepcji. Gdy oznacza zderzenie z granic tego co wiemy, wyobraamy sobie, uwaamy za moliwe... Co dzieje si w wiecie ktrego nie znamy, ktry zawstydza nas w naszych zakresach funkcjonowania, wykracza poza wyobraenia, jest wejciem do innej sfery ycia? Jakimi ludmi i twrcami moemy tam by? Dialog dzie z tak rzeczywistoci zaskakuje nieraz samego ich autora...

Prb zmierzenia si z tymi kwestiami byo podjcie przez prof. Ryszarda Tokarczyka podry w Himalaje - do Tybetu, oraz wejcie w tamtejsze rodowisko z wasnymi dziaaniami przestrzennymi. Dziki spotkaniu uprzednio przygotowanych, pprzeroczystych elementw malarskich z niezwykym pejzaem uzyskane zostay bardzo osobiste wizje miejsca. S one wypadkow dwch skadnikw: otoczenia oraz jego autorskiej interpretacji - formalnej, mistycznej, abstrakcyjnej. Interpretacji tej dokona za nie tylko sam Profesor, lecz rwnie Wspautorka zdj - Mirosawa Jarmoowicz. Przedstawia to problem szerzej, z dwch punktw widzenia. W ten sposb powstay cykle prac udokumentowanych fotograficznie pt. "Widma himalajskie" oraz "Widma buddyjskie". Stanowi one poniekd efekt spotkania rnych wiatw. Pierwszy z nich to dzika przyroda, miasta i klasztory Tybetu. Drugi - spojrzenie i inwencja Artystw, przybyszw z zewntrz. Sfery te w "Widmach" cz si, tworzc nowy wymiar rzeczywistoci. Materialno przeniknita jest tam gr ksztatw, barwy, odbi, cieni i symboli. To, co ulotne i duchowe zyskuje te sama prawa jak rzeczy bezporednio widoczne, namacalne. Forma i ukad obrazu przenikaj si z ukadem realnego trjwymiaru. Jest to rodzaj dialogu danego podmiotu z poznawan przestrzeni, zespalanie z ni wiadomoci i wyobrani. Rodzi si z niego dotd nieznane oblicze miejsca.

Samo miejsce realizacji sztuki za odgrywa w twrczoci prof. Tokarczyka wyjtkow rol. To ze wzgldu na nie powstaj cykle transparentnych, nasyconych kolorem obiektw - wchodzc z nim w kontakt tworz now cao. Sugeruj ju istniejcy stosunek Artysty do danego obszaru dziaa, ktry to staje si polem interakcji z aktem malarskiego wyrazu. "Widma" autorstwa Profesora nie s nigdy do koca autonomiczne; ich przeznaczeniem jest wczanie si w kreacyjn relacj z tym, co istnieje wok nich. Nie zdarza si, by z tych relacji wynika konflikt czy dysonans. Umiejtne ukazanie zoonych zwizkw obiektu i otoczenia odkrywa przed widzem nowy, ezoteryczny i zagadkowy, a zarazem harmonijny wiat. W wiecie tym egzotyka i tajemnica realnego miejsca poddane zostaj nowym uporzdkowaniom. Wydobywaj one z niego misterium form i znacze. Porzdek ten indywidualnie okrela rzeczywisto, naznacza j konkretnym widzeniem, pitnem osobowoci, wartociami sacrum. Wszechobecna religijno czy wrcz mistycyzm ludzi Tybetu, pikno przyrody o sile objawienia - daj si odczu take w "Widmach". Lhasa - stolica i duchowe centrum lamaizmu, zostaje w tych ujciach spersonifikowana. "Spoglda" na nas oczami Buddy sponad wity i z ich wntrz. Nad jeziorem Nam Tso wyania si krzy: widziana poprzez jego ksztat gbia zderza si z otaczajcym go pejzaem, odbitym w paszczynie. Ukryta sfera przenika tu przez inn i daje si pozna - troch jak ponadnaturalne zjawisko. Symbole spajaj si w oglnym wyrazie przestrzeni panteistycznej. Prof. Ryszard Tokarczyk podejmowa swoje dziaania w rnych miejscach wiata, lecz to jedno nie daje si porwna z adnym innym. Jest surowe, niedostpne, skrajnie wymagajce. Jako wspuczestniczka zdarze mog to oceni z autopsji... Ekstremalne wysokoci, gwatowne zmiany klimatu, jaowy i skalisty krajobraz to sfera pierwotna, poza wyobraeniem Europejczyka XXI - go wieku. Czowiek, wyrwany z wygodnej cywilizacji, staje na urwistym Dachu wiata. Staje, o ile pozwoli mu na to fizyczna kondycja, stan zdrowia... Pielgrzymom wypada najpierw odby walk z niewydolnoci wasnego organizmu, z powanymi czsto komplikacjami w funkcjonowaniu. Maa ilo tlenu w powietrzu na tych wysokociach powoduje dusznoci, chorob wysokogrsk, drastyczne skoki cinienia. Gdy kto jednak zechce zmierzy si ze sob - moe przey liczne, zadziwiajce niespodzianki. S to choby cudownie ywe barwy, jakie dostrzega si tylko w krystalicznie czystym powietrzu na wysokoci kilku tysicy metrw n.p.m. Pozbawiona zalegajcych na nizinach spalin, przejrzysta aura daje wielk wyrazisto widzenia. Kolor malarski w takich okolicznociach dziaa w trjnasb: otwiera przed obserwatorem ca symfoni tonw, odcieni i ich nasyce. Prawdziwym olnieniem dla oczu jest widok najwyej na wiecie pooonego jeziora Nam Tso, ktrego bkitu nie odda aden opis. Ogrom i gbia otwartej przestrzeni poraaj majestatem swojej skali. Struktura otaczajcych jezioro ska oraz caej kamiennej topografii przypomina kr

ajobraz prehistoryczny lub powierzchni Ksiyca. Klasztory buddyjskie wysoko na szczytach zadziwiaj nateniem barw, a jednoczenie spokojem i mistyk. Uduchowienie miejscowych ma swoje przeoenie na cechy otoczenia. Wrd szaroci gr pojawiaj si ywe akcenty - sznury kolorowych chorgiewek modlitewnych. Podobnie jak rzdy mosinych mynkw obracanych rkami pielgrzymw, tworz one struktur rytmw charakterystyczn dla tego rodowiska. Rytmy te wpisane zostay w ukady malarskie Ryszarda Tokarczyka, by - przez wzajemne dopenienia - stworzy syntez wyjtkowej przestrzeni. Dodatkowo wymow caoci wzmacnia zestawianie uj na planszach w cigu relacji, napi i powiza. Poszerza to ogld do swego rodzaju abstrakcyjnej panoramy lub kompozycji z wertykalnie zestawianych kadrw. Zobrazowana zostaje droga rozwoju akcji malarskiej w terenie, gdzie za porednictwem obiektw i uj fotograficznych wprowadza si widza w nowy wymiar rzeczywistoci. I wanie owa fotograficzna cz tego procesu to moment, w ktrym prace prof. Tokarczyka zaczy y wasnym yciem, poza gesti Autora. Udzia miay w tym twarde warunki klimatu, ktrym nie kady jest w stanie sprosta. Ujcia z Lhasy wykonywa Ryszard Tokarczyk, ze wzgldw zdrowotnych nie dotar jednak na wysoko jeziora Nam Tso, pooonego 4700 metrw n.p.m. Nawizana wwczas wsppraca ze Wspautork "Widm" zaowocowaa seri uj w wykonaniu Mirosawy Jarmoowicz. Oko i rka drugiej osoby rwnie wychwyciy potencja pyncy ze spotkania formy malarskiej i nieskoczonoci - bo to do niej zblia nas pejza Himalajw. Ujawniy misterium pynce z relacji dziea ludzkiego z dzieem Boga. Da si w tym dostrzec rol podmiotu rwnie jako uczestnika akcji. Obecno czowieka znaczy bowiem przestrze znakami cieni i odbiciami sylwetki na paszczyznach. Skada si na obraz - zjawisko: wypadkow ruchu, wiata, szczeglnej atmosfery, koloru, skrajnego wysiku, wielkiego olnienia. Obraz ten jest chwil nie do odtworzenia, ktr udao si zapa. To za, e "Widma" speniy to zadanie podlegajc decyzjom dwch osb - a nie jedynie Autora obiektw - wiadczy o uniwersalnoci ich funkcjonowania. Odsonito ich zdolno do niezalenej egzystencji, potencja rnorodnego dziaania zalenie od indywidualnego widzenia podmiotu. W nakrelonym trjkcie: obiekt - przestrze - ludzie; wszystkie trzy elementy s mobilne, zmienne, daj tysice moliwoci. Moe dlatego "Widma" - oprcz tego, e wpisay si w ogrom i majestat natury - tym bardziej przybliaj nam nieskoczono...

Joanna Tokarczyk

Pobierz test w PDF >>>

Informacja o autorach

Mira Jarmoowicz, architekt, dziekan Wydziau Sztuk Wizualnych Akademii Sztuki w Szczecinie. Absolwentka Wydziau Architektury Politechniki Szczeciskiej. Laureatka konkursw architektonicznych. Autorka szeregu projektw i realizacji domw jednorodzinnych, obiektw uytecznoci publicznej oraz wntrz. Prowadzi procesy inwestycyjne na terenach przygranicznych - organizacj infrastruktury pod zabudow maych osiedli domw jednorodzinnych. Od 1996 do 2010 roku nauczyciel akademicki w Wyszej Szkole Sztuki Uytkowej w Szczecinie. Prac zawodow zaczynaa w w BPBBO Miastoprojekt w Szczecinie, nastpnie pracowaa jako projektant w ZWPB Dom 2000 oraz prowadzia firm projektowo-budowlan ARCHI-BUD. Jest wspwacicielk Spdzielni Przedsibiorcw Budowlanych BUDOWA.
Inne dyscypliny artystyczne, ktre s w zakresie jej zainteresowa to rysunek, malarstwo i fotografia. Jest laureatk konkursw fotograficznych, uczestnikiem licznych warsztatw i plenerw. Jej wystawy artystyczne (indywidualne i zbiorowe) byy eksponowane w Polsce, Niemczech i w Wielkiej Brytanii.

Ryszard Tokarczyk, artysta malarz, profesor zw. ZUT. Absolwent Akademii Sztuk Piknych w Krakowie (1970 rok). Uprawia malarstwo, grafik i sugesti wieloprzestrzeni w rodowisku. Jest autorem teorii i praktyki symptomw natury i osobowoci Zajmuje si analiz struktury miejsca. Swoje pogldy i dowiadczenia artystyczne wyrazi w ksice pt.: "Ekrany rzeczywistoci".
Bra udzia w okoo 180 wystawach regionalnych, oglnopolskich i midzynarodowych. Uczestniczy w pokazach sztuki polskiej w Czechach (Praga. Liberec, Karlowe Wary), Niemczech (Rostock, Lubeka, Schwedt, Frankfurt n. Odr, Dusseldorf Lipsk, Greifswald, Schwerin), Bugarii (Burgas), na otwie (Ryga), w Szwecji (Umea, Ystadt, Skelleftea), Danii (Kopenhaga, Skagen, Esbjerg, Brande), Egipcie (Kair), Anglii (Stockton), Rosji (Sankt Petersburg), Francji (Angouleme), Korei Poudniowej (Teayon), Japonii (Kanagawa, Nagoya), na Wgrzech (Budapeszt, Miskolc).
Prace malarskie, graficzne i obiekty znajduj si w muzeach i kolekcjach: Muzeum Narodowe w Szczecinie, CBWA w Warszawie, Urzdy Miejskie w Szczecinie i winoujciu, Muzeum w Trzciance, Pinakoteka w Szczecinie, Galeria "Moje Archiwum" A. Ciesielskiego w Koszalinie, Instytut Wzornictwa w Koszalinie, Galeria "Wymiany" J. Robakowskiego w odzi, Regionalna Kolekcja Sztuki Wspczesnej "Zachta" w Szczecinie, Batycka Galeria Sztuki Wspczesnej w Supsku, Musem Craft of Art - San Francisco, Prefectural Gallery - Kanagawa, Japan Print Association - Tokyo, Galerie im Elmerspeicher - Schwedt oraz w kolekcjach prywatnych w: Polsce, Niemczech, Szwecji, Peru, Australii, Francji, Holandii i na Wgrzech.
Jest profesorem zwyczajnym. Realizuje autorskie programy malarstwa dla studentw grafiki, wzornictwa i architektury na Zachodniopomorskim Uniwersytecie Technologicznym, w Wyszej Szkole Sztuki Uytkowej i aktualnie na Akademii Sztuki w Szczecinie. Analizuje i komentuje zjawiska i osobowoci w sztuce wspczesnej, w publikacjach artystycznych i naukowych.

Projekt artystyczny / Cykl 'Widma'

"Widma" powstay w wdrwkach przez kontynenty, kraje i regiony. S one kreacj obrazw niematerialnych, dokumentowanych fotograficznie, powstaych sytuacyjnie w rnych miejscach. Widma s efektem spotkania i przenikania si dwch impulsw: autora i rodowiska w ktrym autor dziaa. Obiekty przestrzenne o cechach transparentnych s eksponowane i poddawane konfrontacji ze zdarzeniami, zjawiskami, motywami krajobrazowymi, podmiotami i przedmiotami. Te efemeryczne i zadziwiajce obrazy s cigym zachwytem nad moliwociami przyrody; daj odczucie niezwykego spotkania wdrowca z egzotycznym miejscem; wywouj ekscytacj maego odkrycia; pozwalaj intuicyjnie odkrywa jedno caej natury, mimo jej niezgbionej rnorodnoci.

Dokumentacje fotograficzne obrazw widm s czyste, bez ingerencji komputerowej, korekt i retuszy. Dotychczas powstay kolejne cykle "Widma": andaluzyjskie, paryskie, atlantyckie, tureckie, nordyckie, laposkie, lofockie, londyskie, judejskie, jerozolimskie, galilejskie, sycylijskie, kalabryjskie, podolskie, woyskie, egipskie, synajskie, jordaskie, berberyjskie, marokaskie, tybetaskie, buddyjskie, himalajskie.

"Widma tybetu" zostay wywoane na wdrownej trasie: Lhasa, Samye, Shigatse, Sakya Tingri, Mont Everest, Nam Tso w 2010 roku. Pami fotograficzna utrwalia trzy cykle widm - obrazw, ktre przyjy tytuy: "Widma tybetaskie", "Widma buddyjskie", "Widma himalajskie". Widma tworz zestawy fotogramw na planszach w ukad zespolonych i oddzielanych...



Po lewej stronie: Joanna Tokarczyk, Ryszard Tokarczyk, Mira Jarmoowicz. Po prawej stronie - kadr jednego z fotogramw wystawy.
` `
GALERIA ARCHITEKTW FORMA, Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie | Kurator Galerii: Pawe Rubinowicz | Webmaster: Klara Czyska